Nhiều cha mẹ có suy nghĩ rằng chỉ cần con cố gắng đạt điểm số cao, tập trung học thật tốt là có thể thành công trong môi trường đại học và ra trường đi làm. Đây là một quan điểm có phần ‘lỗi thời’ trong môi trường đại học và việc làm hiện nay, đặc biệt tại các trường quốc tế hay công ty tập đoàn đa quốc gia.
Bên cạnh sự xuất sắc về mặt học thuật và điểm số, một bạn trẻ muốn thành công ở trường đại học và môi trường công việc sau này cần phải bắt đầu xây dựng cho bản thân một bộ hồ sơ cá nhân, thứ giúp các em hiểu rõ bản thân và giúp người khác hiểu rõ về năng lực của các em. Hồ sơ cá nhân quan trọng với tất cả mọi người chứ không phải chỉ riêng các con có nhu cầu nộp hồ sơ học bổng hay tương tự mới cần chuẩn bị.
Vậy hồ sơ cá nhân là gì mà quan trọng đến vậy? Cha mẹ có thể hỗ trợ gì cho con trong việc chuẩn bị hồ sơ năng lực, giúp con sẵn sàng vào đại học trong tương lai gần và sẵn sàng cho công việc sau khi tốt nghiệp?
Hồ sơ năng lực cá nhân là gì?
Khi con bước chân vào môi trường đại học, năng lực và trình độ của con không chỉ còn dựa trên đánh giá điểm trung bình các môn Toán, Lý, Hoá… như khi con học tại cấp 2, cấp 3. Khi đã là sinh viên, năng lực được đánh giá dựa trên rất nhiều tiêu chí như:
Điểm số kết quả học tập: thể hiện khả năng học tập và các kiến thức con có trong một lĩnh vực nhất định.
Kĩ năng mềm: các kĩ năng như giao tiếp, làm việc nhóm, thuyết trình, quản trị cảm xúc, kĩ năng công nghệ… con cần rèn luyện không chỉ khi đi học mà thông qua việc tham gia các hoạt động ngoại khoá câu lạc bộ, các cuộc thi và các trải nghiệm đi làm thêm.
Các mối quan hệ: là một tiêu chí rất quan trọng giúp con thành công ở đại học và khi đi làm. Có nhiều mối quan hệ chất lượng giúp con dễ dàng tìm được việc làm tốt và thăng tiến trong công việc.
Hiểu biết về nghề nghiệp và thị trường lao động: giúp con sẵn sàng để tìm việc, xây dựng lộ trình phát triển nghề nghiệp của bản thân.
Như vậy, có thể hiểu đơn giản, việc xây dựng hồ sơ năng lực cá nhân là việc xây dựng trọn gói nhiều khía cạnh khác nhau như điểm số học tập tốt, có nhiều mối quan hệ cùng bạn bè và các cá nhân trong các lĩnh vực mà con quan tâm, trang bị các kĩ năng mềm trong quá trình học tập, và mở rộng hiểu biết về thế giới nghề nghiệp.
Cha mẹ hiểu điều này để không ép buộc con chỉ học mà quên đi việc tham gia các hoạt động ngoại khoá như câu lạc bộ, cuộc thi hoặc các công việc làm thêm, hay xây dựng các mối quan hệ bạn bè…
Cha mẹ có thể giúp con từng bước xây dựng hồ sơ năng lực cá nhân như thế nào?
Xây dựng hồ sơ năng lực cá nhân là một quá trình trọn đời, ở mỗi thời điểm mỗi người sẽ có thêm chất liệu, thông tin để bổ sung vào hồ sơ năng lực cá nhân. Với cha mẹ có con đang là học sinh cấp 2, 3, các bước cha mẹ có thể thực hiện như sau để hỗ trợ con xây dựng hồ sơ năng lực cá nhân:
Bước 1: Cùng con tổng hợp những dự án trải nghiệm con đã có hoặc các môn học con đã học, từ đó phân tích và liệt kê ra các điểm mạnh của con. Ví dụ con có thể có khả năng nghiên cứu khi tham gia dự án khoa học ở trường, hoặc con có năng khiếu nghệ thuật khi tham gia nhiều hoạt động văn nghệ. Cha mẹ và các con có thể tìm hiểu và thử làm bài trắc nghiệm Holland (xem đường link ở bình luận) để hiểu rõ bản thân hơn.
Bước 2: Hồ sơ năng lực sẽ dễ dàng theo dõi và cập nhật hơn nếu được viết ra thành văn bản. Trong tương lai khi bắt đầu tìm việc, một bạn trẻ sẽ cần có hồ sơ ứng tuyển (bao gồm CV, Portfolio). Ngay từ khi con học cấp 3, cha mẹ có thể hướng dẫn con thêm về khái niệm hồ sơ trên thông qua bài viết thông tin về CV và Portfolio tại đường link dưới bình luận. Khi con hiểu về tầm quan trọng của hồ sơ và cách viết, cha mẹ có thể giúp các con viết ra một số điểm mạnh và trải nghiệm con đã có ở bước 1 vào hồ sơ.
Bước 3: Khuyến khích con bắt đầu trải nghiệm nhiều hơn nữa. Có rất nhiều cách để con trải nghiệm khi bắt đầu bước chân vào đại học như tham gia câu lạc bộ, ghi danh vào một cuộc thi hay đăng ký gặp gỡ mentor là các chuyên gia trong doanh nghiệp hoặc bắt đầu đi làm thêm.
Ngoài ra, việc thực hiện các dự án môn học một cách bài bản cũng là cách để con bổ sung hồ sơ năng lực của bản thân.
👉 Đọc thêm các bài viết hay về Hướng nghiệp và Nuôi dạy con
👉 Tham gia Nhóm RMIT & Cha Mẹ để tìm hiểu thông tin về môi trường học tại RMIT và nghe chia sẻ từ các phụ huynh khác.